Salceson – tradycyjny wyrób wędliniarski

Salceson należy do wędlin, które wzbudzają skrajne emocje. Są osoby, które go kochają, ale też i takie, które nie wyobrażają sobie, że można go włożyć do ust. Salceson jest wędliną smaczną, a przy tym zawierającą wiele cennych dla organizmu składników. Może warto się przełamać i zacząć go jeść?

Z czego powstaje salceson?

Klasyczny biały salceson (nazywany jest również włoski) przygotowywany jest z podrobów wieprzowych, cielęcych lub wołowych. Najważniejszym składnikiem jest ryj oraz głowizna (często z uchem). Oprócz tego do białego salcesonu niezbędne są skórki ze słoniny i ozorek. Oczywiście potrzebna jest także sól i pieprz. Można dodać także majeranku i kminku. Wyjątkowego smaku i aromatu dodaje salcesonowi czosnek. Przygotowując salceson potrzebujemy także żołądka, który zostanie napełniony odpowiednio przygotowanym farszem. Obecnie żołądek często zastępowany jest sztucznymi osłonkami. Mięso przeznaczone na salceson (oprócz żołądka) pekluje się, a następnie gotuje na bardzo wolnym ogniu, aż zacznie odchodzić od kości. Wtedy należy go wyjąc z garnka, oddzielić od kości i drobno pokroić. Skórki i ozorek można pozostawić w całości. Następnie łączy się pokrojone mięso z rosołem, który powstał z gotowania mięsa, doprawia do smaku, napełnia żołądek i na wolnym ogniu gotuje się 1,5-2 godziny. Wielu amatorów ma również salceson czarny. Do jego przygotowania potrzebne są płucka, podgardle lub tłusty boczek (czasem używana jest pokrojona w słupki słonina), serce , skórki od słoniny, krew i przyprawy. Niezbędne jest także jelito lub sztuczna osłonka.

Wartości odżywcze salcesonu

Salceson jest bardzo kaloryczny, należy do tłustych wędlin. Dostarcza dużo energii, ale nie powinniśmy jeść go częściej niż kilka razy w tygodniu. Z uwagi na duża ilość kalorii nie jest wskazany dla osób, które dbają o linię. Salceson jest nie tylko źródłem kalorii, dostarcza także składników, których potrzebuje nasz organizm. Jest bogaty między innymi w pierwiastki mineralne, szczególnie dużo zawiera cynku i żelaza. Dostarcza również witamin A, D i E oraz witamin z grupy B. Jest także bogaty w witaminę PP i kwas foliowy. Zawiera również dużą ilość kolagenu. Jakie witaminy i pierwiastki mineralne znajdziemy w salcesonie zależy od tego czy jest to salceson biały czy czarny. W białym nie ma witamin PP, A, D, E.

Salceson należy do tradycyjnych polskich wędlin podrobowych. Znany jest także w innych krajach, na przykład w Niemczech. Warto przygotować go samodzielnie w domu, aby przekonać się, że jest to bardzo smaczna wędlina.

Jedzenie zdjęcie utworzone przez freepik - pl.freepik.com

Tradycyjne wędliny: salceson

Wśród wędlin są także i takie do przygotowania, których wykorzystywane są podroby. Jedną z takich wędlin jest salceson (https://ranozebrano.pl/salceson-w-kawalku-300g).

Składniki używane do wyrobu salcesonu

Rozmawiając o salcesonie koniecznie trzeba wspomnieć o tym, że jest go dwa rodzaje. Jeden to salceson biały, drugi – czarny. Do przygotowania obu używane są trochę inne składniki. Do wyrobu białego salcesonu używana jest głowizna, ozorek, okrawki mięsa i skórek oraz rosół. Najczęściej wybierana jest głowizna wieprzowa, ale salceson można przygotować także z głowizny wołowej lub cielęcej. Przygotowując salceson można go zapeklować, wtedy będzie miał ładny różowy kolor. Oprócz już wymienionych składników niezbędny jest także żołądek. Dzisiaj jest on coraz częściej zamieniany na sztuczne osłonki wędliniarskie. Do przygotowania czarnego salcesonu niezbędne jest podgardle (można zamienić je na tłusty boczek), płucka, serce, krew i trochę skórek od słoniny oraz jelito ślepe. Do obu rodzajów salcesonu potrzebne są oczywiście również przyprawy: sól, pieprz, kminek, ziele angielskie, liście laurowe. W sklepach spotkamy nie tylko salceson biały i czarny, ale także kilka jeszcze innych. Składniki na salceson są często bowiem modyfikowane. Na przykład salceson ozorkowy ma w składzie tylko ozorki, skórki wieprzowe, rosół i przyprawy. Przygotowanie salcesonu jest bardzo pracochłonne, wszystkie składniki muszą zostać najpierw ugotowane do miękkości. Proces gotowania trwa kilka godzin, mięso musi samo odchodzić od kości. Następnie mięso należy pokroić, napełnić żołądek lub inne osłonki i ponownie gotować około 1,5 godz.

Czy warto go jeść?

Salceson należy do wędlin, które jedni kochają, a inni – wręcz przeciwnie. Na pewno zbyt często nie powinno go jeść osoby, które dbają o linię – salceson jest wędliną, która zawiera dużą ilość kalorii. W jego składzie są przecież skórki wieprzowe (w czarnym jest jeszcze podgardle lub tłusty boczek), a więc składniki, które zawierają dużą ilość tłuszczu. Składniki salcesonu to jednak nie tylko źródło dużej ilości tłuszczu. Salceson warto od czasu do czasu jeść, gdyż jest on źródłem bardzo wartościowego białka. Zawiera również niezbędne do prawidłowego funkcjonowania organizmu witaminy.  Jest bogaty w witaminy z grupy B, dostarcza także witaminy A i E. W składzie użytych do jego wyrobu podrobów nie brakuje także cennych pierwiastków mineralnych. Salceson jest szczególnie bogatym źródłem żelaza i cynku, dostarcza także kolagenu. Z uwagi na zawartość witamin, soli mineralnych i innych składników, salceson jest produktem, który warto jeść, ale niezbyt często.

Jedzenie zdjęcie utworzone przez freepik - pl.freepik.com

Jak przygotować domowy salceson?

Salceson to wyrób wędliniarski, który kojarz nam się głównie z niskiej jakości produktem, do którego wyrobu wykorzystuje się specyficzny gatunek mięsa. Z tego powodu nie każdy musi być entuzjastą tego wyrobu. Na ogół salceson produkowany jest z głowizny wołowej, cielęcej lub wieprzowej z dodatkiem przypraw. Jeśli ktoś lubi tego typu wędlinę, może spróbować wykonać salceson w domu, dzięki czemu będzie nie tylko smaczny, ale również zdrowy.

Czym jest salceson?

Pod nazwą salceson kryje się wyrób złożony z głowizny, skórek, tłuszczu, rosołu oraz przypraw. Na rynku jest wiele rodzajów salcesonu, które różnią się między sobą smakiem oraz składem. Można kupić salceson ozorkowy z dodatkiem krwi oraz mięsa z ozorków, czy salceson podrobowy z dodatkiem płuc, żołądków, flaków czy mózgu. Wybór jest na tyle szeroki, że każdy smakosz salcesonów znajdzie coś dla siebie. Mięso na salceson poddaje się peklowaniu, następnie obgotowuje i przyprawia. W ten sposób przygotowaną masą wraz z rosołem wypełnia się oczyszczone żołądki wieprzowe lub pęcherze wołowe.

Jak przygotować domowy salceson?

Przygotowanie domowego salcesonu nie jest trudne. Amatorzy tego wyrobu mogą mieć pewność, że domowy salceson będzie wolny od konserwantów i wzmacniaczy smaku, których nie brakuje w wyrobach pochodzących z masarni. Warto poznać przepis na domowy salceson:

  • 1,2-1,5 kilograma głowizny wieprzowej lub golonki ze skórą
  • kilka nóżek wieprzowych
  • opcjonalnie do salcesonu można dodać 30-50 dag podrobów lub ozorków
  • 1,5 litra rosołu mięsno – warzywnego
  • kilka ząbków czosnku, pieprz, ziele angielskie, liść laurowy, sól, kolendra, majeranek
  • 1 metr osłonki na salceson (można kupić gotową).

Sposób przygotowania

Mięso należy wypłukać, obrać i umieścić w garnku z wodą z dodatkiem soli, ziela angielskiego, liści laurowych. Woda ma przykryć mięso, które gotuje się pod pokrywką przez około 2-3 godzin. Mięso do salcesonu powinno być bardzo miękkie, a wręcz się rozpadać. Następnie należy wyciągnąć je z garnka i pokroić (wielkość kawałków zależy od preferencji osób, które będą jadły salceson). Uzyskany rosół należy zostawić – będzie wykorzystany do zalania mięsa w osłonce. Salceson domowy musi być mocno doprawiony, dlatego przez praskę należy przecisnąć kilka ząbków czosnku, dodać sól, pieprz, kolendrę, majeranek. Całość mięsa należy wymieszać z przyprawami i umieścić w osłonce, skręcając jej koniec, a także zalać rosołem. Na koniec należy skręcić drugą końcówkę batona i parzyć salceson przez 1-1,5 godziny w wodzie o temperaturze ok. 80 stopni Celsjusza. Po przestudzeniu salceson nadaje się do jedzenia – najlepiej, jeśli odpocznie w lodówce przez noc.

Jedzenie zdjęcie utworzone przez freepik - pl.freepik.com